Jedną z podstawowych stawek dzięki których wyliczane są między innymi oprocentowania dla kredytów, jest stopa referencyjna. Wysokość stopy referencyjnej ma więc istotny wpływ na ostateczną kwotę późniejszych rat kredytu.
Samo oprocentowanie kredytu hipotecznego, a także innych zobowiązań które mają zmienną stopę procentową jest złożone z dwóch części – marży kredytowej oraz stopy referencyjnej. Tym razem dokładniej przyjrzymy się stopie referencyjnej.
Od czego zależna jest wysokość stopy referencyjnej NBP
Stopa referencyjna NBP to instrument finansowy który w pewien sposób wpływa na całą politykę pieniężną gospodarki krajowej. Narodowy Bank Polski ustalając wysokość stopy może wpłynąć między innymi na takie rzeczy jak poziom obecnej inflacji, czy koszty kredytów. Podnosząc stopę referencyjną NBP, Bank Centralny obniża ceny aktualnie obecne na rynku.
W taki sposób spowalnia też ogólny rozwój całej gospodarki. Z kolei obniżenie stopy to zazwyczaj ożywienie gospodarki. Takie zabiegi to tak zwana polityka taniego pieniądza, jest ona ogólnie stosowana w czasach kryzysów i wynikającej z nich recesji.
Stopy procentowe w Polsce
Stopy procentowe w Polsce występują w różnych rodzajach. Są stopy lombardowe, depozytowe, redyskontowe czy też właśnie referencyjne. Wszystkie te stopy są ustalane przez Radę Polityki Pieniężnej.
Stopa referencyjna jest to wskaźnik rentowności bonów pieniężnych które wydawane są przez NBP w trakcie podstawowych operacji na otwartym rynku. Jest wykorzystywana również do wyliczania możliwości pomocy publicznej, np. kredytów czy też odroczenia terminu płatności. W naszym kraju od 1998 roku stopa referencyjna NBP to podstawowa stopa procentowa.
Stopa referencyjna a WIBOR
O tym jaki wpływ na WIBOR ma stopa referencyjna, można dowiedzieć się w trakcie ustalania oprocentowania kredytów. Stawki WIBOR są ustalane codziennie w trakcie fixingu, z uwzględnieniem poziomu oprocentowania podawanego przez banki komercyjne wchodzące w skład panelu WIBOR.
Stopa WIBOR jest na ogół bardzo podobną stawką do referencyjnej stopy procentowej, a ta z kolei zawsze jest nieco wyższa od depozytowej, a niższa od stopy lombardowej.
Na co wpływa stopa referencyjna?
Przy pomocy stopy referencyjnej, banki mają możliwość regulacji stawki stóp procentowych, które istnieją na rynku międzybankowym. Pojawiają się one w ustalanych przez banki komercyjne transakcjach opartych na pożyczaniu pieniędzy.
Tak więc stopy decydują w sposób pośredni o tym, jak duże będzie oprocentowanie kredytów, kart kredytowych, lokat czy też innych produktów finansowych opartych na oprocentowaniu. Stopa ma też całkiem spory wpływ na przyznawaną przez ZUS pomoc publiczną, z której skorzystać mogą przedsiębiorcy.
W ZUS stopa referencyjna złożona jest z tak zwanej stopy bazowej ustalonej przez Komisję Europejską i z marży. W Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych w 2021 roku bazowa stopa wynosi 0,15%.
Znaczenie stopy referencyjnej
Stopa ma duże znaczenie przy określaniu wysokości wypłacanej pomocy de minimis, poziomu oprocentowania kredytów, oraz decyduje o wielkości odsetek przy ewentualnym późniejszym spłaceniu zadłużenia.
Jak ustala się stopę referencyjną?
Stopa ta jest ustalana odgórnie przez Radę Polityki Pieniężnej, na podstawie badań i analiz wskaźników ekonomicznych i czynników gospodarczych. Narodowy Bank Polski bierze też pod uwagę kondycję finansów publicznych, a także politykę pieniężną na następny rok.
Stopa referencyjna a pozostałe stopy procentowe
Referencyjna stopa procentowa to jedna z pięciu różnych stóp procentowych w Polsce ustalanych przez Radę Polityki Pieniężnej. Każda z tych stóp służy normowaniu ilości pieniądza który znajduje się na rynku krajowym.
Oprócz bardzo dużego wpływu na rynek finansowy, stopy wpływają też bardzo mocno na codzienne życie ludzi. Ich wysokość wpływa na ceny kredytów, ale też na dochód jaki można otrzymać z lokat bankowych. Nie zostają bez znaczenia również dla inflacji, czyli na podwyższenie lub obniżkę cen produktów.
Stopa referencyjna w 2021 roku
Aktualnie stopa utrzymuje się na wysokości 0,10% i jest to najniższa stopa referencyjna w historii. Tak bardzo niska wartość jest spowodowana pandemią koronawirusa, przyjęta została w maju 2020 roku, i obowiązuje aż do odwołania.
Jak mogą wyglądać prognozy stopy referencyjnej na przyszły rok?
Eksperci twierdzą, że wartość stopy referencyjnej zostanie utrzymana na takim samym poziomie przez cały 2021 rok. Według badań NBP w 2022 roku stopa referencyjna może wynosić około 0,30%.
Redaktor naczelny, z wykształcenia ekonomista, pasjonuje się wszelkimi nowinkami z branży finansów i gospodarki. Jego doświadczenie i umiejętności analityczne pozwalają mu na głębokie zrozumienie zmieniających się trendów rynkowych i ich wpływu na globalną ekonomię. Skupia się na dostarczaniu przystępnych informacji, które pomagają czytelnikom zrozumieć złożoność współczesnych wyzwań finansowych.
